Η νέα πραγματικότητα μετά τις αλλαγές σε Ποινικό Κώδικα και Κώδικα Ποινικής Δικονομίας

03.07.2019 09:49

Κώστας Μαρκενδούδης

Ενημέρωση των αστυνομικών της Ροδόπης για τους νέους Κώδικες και πώς αυτές επηρεάζουν το επάγγελμά τους

Δείτε περισσότερα στο: http://www.paratiritis-news.gr/

Σε ισχύ τέθηκε τη Δευτέρα 1 Ιουλίου ο νέος Ποινικός Κώδικας και ο Κώδικας Ποινικής Δικονομίας, που αλλάζουν σημαντικά το ισχύον νομικό πλαίσιο, και φέρνουν αλλαγές στον τρόπο με τον οποίο θα πρέπει να εφαρμόζουν το νόμο οι αστυνομικοί.
 
Για αυτό και η Ένωση Αξιωματικών ΕΛ.ΑΣ Ανατολ. Μακεδονίας & Θράκης και η Ένωση Αστυνομικών Υπαλλήλων Ροδόπης, διοργάνωσαν από κοινού ενημερωτική διάλεξη τη Δευτέρα, στην αίθουσα Εκδηλώσεων της Δ.Α Ροδόπης με θέμα: «Ο νέος Ποινικός Κώδικας και Κώδικας Ποινικής Δικονομίας - Σύγκριση & Αλλαγές του υφιστάμενου νομικού πλαισίου».
 
Στην ενημέρωση αυτή τρείς εισηγητές, ο Αναπληρωτής Καθηγητής της Νομικής Σχολής του ΔΠΘ στον τομέα του Ποινικού Δικαίου κ. Ιωάννης Μπέκας, η μάχιμη δικηγόρος στον τομέα του Ποινικού Δικαίου κ. Χαριθέα Καλλή, καθώς και η δικηγόρος, πτυχιούχος Νομικής Σχολής Δ.Π.Θ. και κάτοχος μεταπτυχιακού τίτλου σπουδών στον τομέα των Ποινικών και Εγκληματολογικών Επιστημών Δ.Π.Θ. με ειδίκευση στην Ποινική Δικονομία κ. Μαρία Γκαμπράνη, αναφέρθηκαν στην νέα πραγματικότητα που ισχύει για τους αστυνομικούς, αλλά και στο τι πρέπει να περιμένουμε γενικότερα από την εφαρμογή των νέων Κωδίκων. 

Απαραίτητη η συνεχής ενημέρωση 

Αναγκαία χαρακτήρισε αυτή την ενημέρωση ο κ. Βασίλης Κραβαρίτης, πρόεδρος της Ένωσης Αστυνομικών Υπαλλήλων Ροδόπης, μιας και αφορά την καθημερινότητά τους, ιδιαίτερα για τους ανακριτικούς υπαλλήλους.
 
Άλλωστε θεωρεί πως κάθε φορά που γίνονται αλλαγές στο νόμο που αφορούν άμεσα την δουλειά του αστυνομικού, τότε θα πρέπει να γίνονται ενημερώσεις και από την ηγεσία και από τους συνδικαλιστές, ώστε να είναι ενήμερα τα μέλη τους.
 
Η ενημέρωση γίνεται πιο αναγκαία, σύμφωνα με τον κ. Κραβαρίτη, αν σκεφτεί κανείς πως πολλές από τις αλλαγές που συμπεριλήφθηκαν στον Ποινικό Κώδικα έγιναν χωρίς να ληφθούν υπόψη οι απόψεις των αστυνομικών.
 
Ανάμεσα σε αυτές, σημείωσε ο κ. Κραβαρίτης, είναι η μετατροπή της κατοχής εκρηκτικών υλών σε πταίσμα, που με δεδομένο ότι είναι οι αστυνομικοί που θα έρθουν σε επαφή με αυτές τις καταστάσεις, δείχνει κατά τον ίδιο ότι οι ζωές τους θεωρούνται πολύ χαμηλής αξίας. 



«Ο Θεός βοηθός» 

Με την φράση «Ο Θεός βοηθός» συνόψισε την έναρξη της ισχύος των Κωδίκων ο κ. Μπέκας που τόνισε πως οι αλλαγές είναι πολύ μεγάλες, αλλά πολύ μικρός ο χρόνος που μεσολάβησε από την ψήφιση μέχρι να τεθούν σε ισχύ, ώστε να αφομοιωθούν, να επεξεργαστούν και να προετοιμαστούν και τα δικαστήρια και η αστυνομία για την εφαρμογή του νέου Κώδικα.
 
Προσωπική του άποψη δε είναι ότι πολλές από τις αλλαγές «χτυπάνε» η μία στην άλλη, δημιουργώντας αντιφάσεις που θα λυθούν τελικά στα δικαστήρια, όμως αυτό θα πάρει χρόνο για την ερμηνεία τους, ώστε να παραχθεί οριστική νομολογία από τον Άρειο Πάγο.
 
«Η επιστημονική κοινότητα δεν είναι προετοιμασμένη, δεν υπάρχουν ακόμα εγχειρίδια και συγγράμματα» σημείωσε, κάτι που επηρεάζει και τις Νομικές σχολές, που θα πρέπει από το Σεπτέμβριο να προτείνουν διδακτικά εγχειρίδια, όμως δεν έχει γραφεί κάποιο για τον καινούριο κώδικα, ενώ δεν υπάρχει και νομολογία.
 
Ο ίδιος πιστεύει πως ήταν σωστό να αλλάξει ο Ποινικός κώδικας στο σύνολό του, όμως χρειαζόταν τουλάχιστον ένα εξάμηνο από την ψήφισή του μέχρι την εφαρμογή, ώστε και η θεωρία να προετοιμάσει τα δικαστήρια, αλλά και να είναι πιο δουλεμένο το τελικό κείμενο, μιας και σε αυτό έγιναν αλλαγές αφού είχε κατατεθεί στη Βουλή.
 
Στον Ποινικό κώδικα ειδικά η βασική αλλαγή είναι ότι αλλάζει το σύστημα ποινών, δεν υπάρχει μετατροπή φυλάκισης σε χρηματική ποινή, αλλά μετατροπή σε κοινωφελή εργασία, ενώ μειώνονται τα όρια των ποινών, με την ανώτατη ποινή κάθειρξης να μειώνεται από τα 20 στα 15 έτη, καταργούνται τα πταίσματα και τα πλημμελήματα χωρίζονται κατά κάποιο τρόπο σε ελαφριά και βαριά πλημμελήματα.
 
Έτσι μέχρι τα 3 χρόνια επιτρέπεται η αναστολή της ποινής, ακόμα και αν υπάρχουν προηγούμενες καταδίκες, ενώ από τα 3 και πάνω θα πρέπει ένα μέρος τους να εκτιθεί στην φυλακή. 

Θετικά αλλά και προβληματικά σημεία στο νέο Κώδικα 

Ουσιαστικά ο προηγούμενος Ποινικός κώδικας έχει καταργηθεί, και αρκετές κακουργηματικές πράξεις έχουν μετατραπεί σε πλημμεληματικές, σημείωσε η κ. Καλλή, που τόνισε πως ο νέος Ποινικός Κώδικας εστιάζει κυρίως σε εγκλήματα οικονομικής φύσεως, αλλά και προσβολές της γενετήσιας αξιοπρέπειας, προστατεύοντας σε μεγάλο βαθμό τους ανηλίκους και τα άτομα που είναι αδύναμα σύμφωνα με τον νόμο.
 
«Ακόμα και εμείς θα πρέπει να καθίσουμε ξανά στα θρανία, για να ανταποκριθούμε σε αυτό» σημείωσε, για αυτό και στην ομιλία οι εισηγητές προσπάθησαν να καλύψουν τις κυριότερες αλλαγές και τροποποιήσεις.
 
Για την ίδια ενώ υπάρχουν αρκετές θετικές αλλαγές, όπως η προστασία των ανηλίκων, υπάρχουν και αρνητικά, όπως η κατάργηση του αδικήματος της μαστροπείας, και πλέον το αδίκημα, που διώκεται ως μια άσκηση μορφής βίας τη γυναίκα είναι σε πολύ ηπιότερη μορφή.
 
Έχουν επίσης καταργηθεί διατάξεις για την χρήση εκρηκτικών υλών και βομβών, όπου περιορίζεται μόνο σε κίνδυνο σε άτομα η πράγματα, ή το αδίκημα της εγκληματικής οργάνωσης, όπου οι μεταβολές οδηγούν στην αποφυλάκιση βαριών εγκληματιών, ενώ στα χαρακτηριζόμενα βαριά πλημμελήματα, φυλακίζονται άνθρωποι για πολύ απλούστερα αδικήματα.
 
Κατά την άποψή της, υπάρχουν δυσαναλογίες που δεν θα έπρεπε να υπάρχει μετά από επεξεργασία του συγκεκριμένου κειμένου για 10 έτη. 



Απαραίτητη η αλλαγή του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας 

Για τις αλλαγές στην Ποινική Δικονομία μίλησε η κ. Γκαμπράνη, που είναι και υποψήφια διδάκτορας στην ειδίκευση της ποινικής δικονομίας, στον τομέα Ποινικών και Εγκληματολογικών Επιστημών του ΔΠΘ, οι οποίες ήταν σημαντικές.
 
Ο κώδικας έχει μεν διατηρήσει κομβικά του άρθρα, ώστε να μην χαθεί η φιλοσοφία του Ποινικού Δικονομικού Συστήματος που ισχύει στην Ελλάδα, ωστόσο εισήχθησαν νέοι θεσμοί, που προέρχονται περισσότερο από το Αγγλοσαξονικό δίκαιο αλλά μπορούν να υιοθετηθούν και από το δικό μας.
 
Έτσι εξελίσσεται ο θεσμός της ποινικής συνδιαλλαγής, ο οποίος από το 2010 είχε εισαχθεί στον Κώδικα, υπήρξαν δυσλειτουργίες όμως σε συνδυασμό με άλλους θεσμούς βοηθά στην επιτάχυνση της διαδικασίας, την αποσυμφόρηση της δικαστικής ύλης.
 
Άλλωστε αποκλειστικός στόχος θεσμών όπως η συνδιαλλαγή, η ποινική διαπραγμάτευση, είναι να επιταχύνουν την απονομή της δικαιοσύνης αλλά και να εμπεδωθεί στους πολίτες ότι η αποκατάσταση της δικαιϊκής ειρήνης μπορεί να γίνει μέσα από την καταλαγή αλλά και τη συνεννόηση μεταξύ των μερών ή και την διαπραγμάτευση για την ποινή μεταξύ κατηγορούμενου και εισαγγελέα.
 
Πέραν αυτών εισάγονται και νέοι θεσμοί στην κίνηση ποινικής δίωξης, όπως ο θεσμός της έκδοσης ποινικής διαταγής.
 
Παράλληλα καταργούνται τα πταισματοδικεία, μιας και δεν υπάρχουν πλέον πταίσματα, με τα αδικήματα να χωρίζονται σε πλημμελήματα ελαφράς και βαρύτερης φύσης και κακουργήματα.
 
Η κ. Γκαμπράνη θεωρεί πως ήταν ο κατάλληλος καιρός να υιοθετηθεί και να θεσπιστεί ο νέος Κώδικας Ποινικής Δικονομίας μιας και από το 1950, που ίσχυε ο προηγούμενος, είχαν μεσολαβήσει πολλές μεταρρυθμίσεις, που είχαν αλλοιώσει την εσωτερική αλληλουχία των ποινικών διατάξεων.
 
Με το νέο κώδικα θεσμοί που ήταν διάσπαρτοι σε διάφορα νομοθετήματα, όπως ο εισαγγελέας οικονομικού εγκλήματος και διαφθοράς, συμπυκνώνονται στο νέο Κώδικα.

ΓΝΩΜΕΣ

DUTH CORNER

Magazine